基于DIP管理的医院科室战略定位 \* { margin: 0; padding: 0; outline: 0; } body { font-family: "PingFang SC", system-ui, -apple-system, BlinkMacSystemFont, "Helvetica Neue", "Hiragino Sans GB", "Microsoft YaHei UI", "Microsoft YaHei", Arial, sans-serif; line-height: 1.6; } .\_\_page\_content\_\_ { max-width: 667px; margin: 0 auto; padding: 20px; text-size-adjust: 100%; color: rgba(0, 0, 0, 0.9); padding-bottom: 64px; } .title { user-select: text; font-size: 22px; line-height: 1.4; margin-bottom: 14px; font-weight: 500; } .\_\_meta\_\_ { color: rgba(0, 0, 0, 0.3); font-size: 15px; line-height: 20px; hyphens: auto; word-break: break-word; margin-bottom: 50px; } .\_\_meta\_\_ .nick\_name { color: #576B95; } .\_\_meta\_\_ .copyright { color: rgba(0, 0, 0, 0.3); background-color: rgba(0, 0, 0, 0.05); padding: 0 4px; margin: 0 10px 10px 0; } blockquote.source { padding: 10px; margin: 30px 0; border-left: 5px solid #ccc; color: #333; font-style: italic; word-wrap: break-word; } blockquote.source a { cursor: pointer; text-decoration: underline; } .item\_show\_type\_0 > section { margin-top: 0; margin-bottom: 24px; } a { color: #576B95; text-decoration: none; cursor: default; } .text\_content { margin-bottom: 50px; user-select: text; font-size: 17px; white-space: pre-wrap; word-wrap: break-word; line-height: 28px; hyphens: auto; } .picture\_content .picture\_item { margin-bottom: 30px; } .picture\_content .picture\_item .picture\_item\_label { text-align: center; } img { max-width: 100%; } .pay\_subscribe\_notice { margin: 30px 0; padding: 20px; background: #fffbe6; border: 1px solid #ffe58f; border-radius: 8px; } .pay\_subscribe\_badge { display: inline-block; padding: 4px 12px; background: #faad14; color: #fff; border-radius: 4px; font-size: 14px; font-weight: 500; margin-bottom: 12px; } .pay\_subscribe\_desc { font-size: 15px; line-height: 1.8; color: rgba(0, 0, 0, 0.7); margin-bottom: 12px; } .pay\_subscribe\_hint { font-size: 13px; color: rgba(0, 0, 0, 0.4); } .\_\_bottom-bar\_\_ { display: flex; justify-content: space-between; align-items: center; position: fixed; bottom: 0; left: 0; right: 0; height: 64px; padding: 8px 20px; background: white; box-sizing: border-box; border-top: 1px solid rgba(0, 0, 0, 0.2); } .\_\_bottom-bar\_\_ .left { display: flex; align-items: center; font-size: 15px; white-space: nowrap; } .\_\_bottom-bar\_\_ .right { display: flex; } .\_\_bottom-bar\_\_ .sns\_opr\_btn { display: flex; align-items: center; user-select: none; background: transparent; border: 0; color: rgba(0, 0, 0, 0.9); font-size: 14px; } .\_\_bottom-bar\_\_ .sns\_opr\_btn:not(:last-child) { margin-right: 16px; } .\_\_bottom-bar\_\_ .sns\_opr\_btn > img { margin-right: 4px; }

基于DIP管理的医院科室战略定位

原创 Hi您好 恒健知行 2026-03-12 00:00 安徽

原文地址: https://mp.weixin.qq.com/s/nXSGn9UP7CRo7iK4u8dkgw

一、研究背景

在医保支付方式改革深入推进的背景下,DIP(按病种分值付费)已成为公立医院必须面对的重要课题。如何在新的付费模式下实现"降本增效",科学合理地进行学科战略定位,是每一家医院管理者都在思考的问题。

本文基于某三甲医院2024年实际数据,通过波士顿四象限矩阵方法,从两个维度对各科室进行战略定位分析,为医院管理者提供决策参考。


二、分析维度与指标说明

维度一:费用-CMI矩阵

  • X轴:平均住院费用(元)

  • Y轴:CMI(病例组合指数,代表疑难程度)

  • 气泡大小:病例数量

波士顿矩阵图1:费用 vs CMI

维度二:亏损-权重矩阵

  • X轴:亏损金额(元)

  • Y轴:总权重

  • 气泡大小:病例数量

波士顿矩阵图2:亏损 vs 总权重


三、各象限科室战略定位

3.1 费用-CMI矩阵分析

象限

定位

科室

特征描述

⭐ 明星学科

疑难重症

肿瘤科

高费用 + 高CMI

🐄 金牛学科

基础常见病

神经内科

低费用 + 低CMI

🐕 瘦狗学科

特色专科

儿科、妇产科、内科

低费用 + 高CMI

⚠️ 问题学科

需重点控费

外科、骨科、重症医学科

高费用 + 低CMI

3.2 亏损-权重矩阵分析

象限

定位

科室

特征描述

⭐ 明星学科

优势学科

骨科

低亏损 + 高权重

🐄 金牛学科

基础学科

肿瘤科

低亏损 + 低权重

⚠️ 问题学科

重点控费

外科、急诊科、重症医学科、神经内科

高亏损 + 高权重

❌ 问题学科2

低效科室

内科、儿科、妇产科

高亏损 + 低权重


四、各战略定位科室核心指标统计

4.1 明星学科(优势学科)

科室

病例数

平均费用

CMI

总权重

亏损金额

结余率

肿瘤科

1,554

9,367元

1.20

1,860

-7.3万元

-0.7%

骨科

2,271

6,861元

0.88

2,007

-65.3万元

-5.8%

汇总

  • 病例数:3,825例(占比26.2%)

  • 总亏损:-72.6万元

  • 平均结余率:-3.3%

4.2 金牛学科(基础学科)

科室

病例数

平均费用

CMI

总权重

亏损金额

结余率

神经内科

1,443

6,875元

0.73

1,047

-54.6万元

-9.3%

汇总

  • 病例数:1,443例(占比9.9%)

  • 总亏损:-54.6万元

  • 平均结余率:-9.3%

4.3 问题学科(重点控费)

科室

病例数

平均费用

CMI

总权重

亏损金额

结余率

外科

2,312

8,864元

0.84

1,943

-103.2万元

-9.4%

急诊科

2,524

8,384元

0.78

1,974

-214.0万元

-19.3%

重症医学科

1,452

8,034元

0.66

960

-117.7万元

-21.8%

神经内科

1,443

6,875元

0.73

1,047

-54.6万元

-9.3%

汇总

  • 病例数:7,731例(占比53.0%)

  • 总亏损:-489.5万元

  • 平均结余率:-14.9%

4.4 问题学科2(低效科室)

科室

病例数

平均费用

CMI

总权重

亏损金额

结余率

内科

2,380

6,061元

0.34

819

-121.5万元

-26.8%

儿科

229

5,515元

0.65

148

-23.9万元

-28.3%

妇产科

422

5,640元

0.47

200

-21.1万元

-19.5%

汇总

  • 病例数:3,031例(占比20.8%)

  • 总亏损:-166.5万元

  • 平均结余率:-24.8%


五、全院核心指标汇总

指标

数值

总病例数

14,587例

总医疗费用

1.11亿元

总支付标准

6,176万元

总亏损金额

-728.5万元

平均CMI

0.751

整体结余率

-11.80%


六、各战略定位对比分析

6.1 病例分布对比

战略定位

病例数

占比

亏损占比

明星学科

3,825

26.2%

10.0%

金牛学科

1,443

9.9%

7.5%

问题学科

7,731

53.0%

67.2%

问题学科2

3,031

20.8%

22.9%

6.2 结余率对比

战略定位

平均结余率

评价

明星学科

-3.3%

✅ 最佳

金牛学科

-9.3%

⚠️ 一般

问题学科

-14.9%

❌ 较差

问题学科2

-24.8%

❌ 最差

6.3 关键发现

  1. 明星学科表现优异:肿瘤科结余率仅-0.7%,是全院唯一接近盈亏平衡的科室,应重点发展

  2. 问题学科亏损严重:占比53%的病例贡献了67%的亏损,是医院运营的主要负担

  3. 问题学科2效率最低:虽然病例数仅占20.8%,但亏损占比达22.9%,平均结余率-24.8%

  4. 骨科具有潜力:作为高权重科室,亏损65.3万元但CMI达0.88,具有提升空间


七、战略建议

7.1 明星学科(肿瘤科、骨科)

策略:重点发展,维持优势

  • 继续加大投入,提升肿瘤精准治疗技术水平

  • 骨科应优化病种结构,提高疑难病例占比,进一步降低结余率

  • 扩大规模效应,增加病例收治量

7.2 金牛学科(神经内科)

策略:稳定发展,优化结构

  • 维持现有病种结构稳定

  • 探索特色诊疗技术,提升CMI

  • 控制运营成本,争取扭亏为盈

7.3 问题学科(外科、急诊科、重症医学科、神经内科)

策略:重点整改,控费增效

  • 建立临床路径标准化管理,规范诊疗行为

  • 加强药品和耗材管控,降低次均费用

  • 推行日间手术,加速床位周转

  • 定期进行病种成本分析,落实绩效考核

7.4 问题学科2(内科、儿科、妇产科)

策略:转型升级,特色发展

  • 推进"内科外科化"转型,收治更多疑难病例

  • 发展专病特色诊疗,提升CMI

  • 探索与上级医院的技术协作,提高疑难危重收治能力

  • 儿科和妇产科可发展特色专科服务,提供差异化诊疗


八、总结

基于数据分析,该院整体结余率为-11.80%,处于亏损状态。通过波士顿矩阵分析,我们可以清晰看到:

  1. 肿瘤科是全院的"现金牛",结余率最优,应重点发展

  2. 问题学科(占比53%)是亏损的主要来源,需要重点整改

  3. 问题学科2效率最低,需要转型升级

降本增效的核心路径

  • 做大明星学科规模 → 向技术要效益

  • 压缩问题学科成本 → 向管理要效益

  • 转型问题学科2 → 向病种结构要效益


数据来源:本文基于某医院DIP实际结算数据

分析维度:费用-CMI矩阵、亏损-权重矩阵


如需转发分享,请联系授权

恒健知行

![](data:image/svg+xml,%3Csvg xmlns=‘http://www.w3.org/2000/svg' width=‘24’ height=‘24’ viewBox=‘0 0 24 24’%3E%3C!– Icon from Lucide by Lucide Contributors - https://github.com/lucide-icons/lucide/blob/main/LICENSE –%3E%3Cg fill=‘none’ stroke=’%23888888’ stroke-linecap=‘round’ stroke-linejoin=‘round’ stroke-width=‘2’%3E%3Cpath d=‘M2.062 12.348a1 1 0 0 1 0-.696a10.75 10.75 0 0 1 19.876 0a1 1 0 0 1 0 .696a10.75 10.75 0 0 1-19.876 0’/%3E%3Ccircle cx=‘12’ cy=‘12’ r=‘3’/%3E%3C/g%3E%3C/svg%3E) 阅读![](data:image/svg+xml,%3Csvg width=‘25’ height=‘24’ viewBox=‘0 0 25 24’ fill=‘none’ xmlns=‘http://www.w3.org/2000/svg'%3E%3Cpath fill-rule=‘evenodd’ clip-rule=‘evenodd’ d=‘M16.154 6.797l-.177 2.758h4.009c1.346 0 2.359 1.385 2.155 2.763l-.026.148-1.429 6.743c-.212.993-1.02 1.713-1.977 1.783l-.152.006-13.707-.006c-.553 0-1-.448-1-1v-8.58a1 1 0 0 1 1-1h2.44l1.263-.03.417-.018.168-.015.028-.005c1.355-.315 2.39-2.406 2.58-4.276l.01-.16.022-.572.022-.276c.074-.707.3-1.54 1.08-1.883 2.054-.9 3.387 1.835 3.274 3.62zm-2.791-2.52c-.16.07-.282.294-.345.713l-.022.167-.019.224-.023.604-.014.204c-.253 2.486-1.615 4.885-3.502 5.324l-.097.018-.204.023-.181.012-.256.01v8.218l9.813.004.11-.003c.381-.028.72-.304.855-.709l.034-.125 1.422-6.708.02-.11c.099-.668-.354-1.308-.87-1.381l-.098-.007h-5.289l.26-4.033c.09-1.449-.864-2.766-1.594-2.446zM7.5 11.606l-.21.005-2.241-.001v8.181l2.45.001v-8.186z’ fill=’%23000’/%3E%3C/svg%3E) 赞 ![](data:image/svg+xml;charset=utf8,%3Csvg xmlns=‘http://www.w3.org/2000/svg' width=‘24’ height=‘24’ viewBox=‘0 0 24 24’%3E %3Cg fill=‘none’ fill-rule=‘evenodd’%3E %3Cpath d=‘M0 0h24v24H0z’/%3E %3Cpath fill=’%23576B95’ d=‘M13.707 3.288l7.171 7.103a1 1 0 0 1 .09 1.32l-.09.1-7.17 7.104a1 1 0 0 1-1.705-.71v-3.283c-2.338.188-5.752 1.57-7.527 5.9-.295.72-1.02.713-1.177-.22-1.246-7.38 2.952-12.387 8.704-13.294v-3.31a1 1 0 0 1 1.704-.71zm-.504 5.046l-1.013.16c-4.825.76-7.976 4.52-7.907 9.759l.007.287c1.594-2.613 4.268-4.45 7.332-4.787l1.581-.132v4.103l6.688-6.623-6.688-6.623v3.856z’/%3E %3C/g%3E%3C/svg%3E) 分享 ![](data:image/svg+xml;charset=utf8,%3Csvg xmlns=‘http://www.w3.org/2000/svg' xmlns:xlink=‘http://www.w3.org/1999/xlink' width=‘24’ height=‘24’ viewBox=‘0 0 24 24’%3E %3Cdefs%3E %3Cpath id=‘a62bde5b-af55-42c8-87f2-e10e8a48baa0-a’ d=‘M0 0h24v24H0z’/%3E %3C/defs%3E %3Cg fill=‘none’ fill-rule=‘evenodd’%3E %3Cmask id=‘a62bde5b-af55-42c8-87f2-e10e8a48baa0-b’ fill=’%23fff’%3E %3Cuse xlink:href=’%23a62bde5b-af55-42c8-87f2-e10e8a48baa0-a’/%3E %3C/mask%3E %3Cg mask=‘url(%23a62bde5b-af55-42c8-87f2-e10e8a48baa0-b)’%3E %3Cg transform=‘translate(0 -2.349)’%3E %3Cpath d=‘M0 2.349h24v24H0z’/%3E %3Cpath fill=’%23576B95’ d=‘M16.45 7.68c-.954 0-1.94.362-2.77 1.113l-1.676 1.676-1.853-1.838a3.787 3.787 0 0 0-2.63-.971 3.785 3.785 0 0 0-2.596 1.112 3.786 3.786 0 0 0-1.113 2.687c0 .97.368 1.938 1.105 2.679l7.082 6.527 7.226-6.678a3.787 3.787 0 0 0 .962-2.618 3.785 3.785 0 0 0-1.112-2.597A3.687 3.687 0 0 0 16.45 7.68zm3.473.243a4.985 4.985 0 0 1 1.464 3.418 4.98 4.98 0 0 1-1.29 3.47l-.017.02-7.47 6.903a.9.9 0 0 1-1.22 0l-7.305-6.73-.008-.01a4.986 4.986 0 0 1-1.465-3.535c0-1.279.488-2.56 1.465-3.536A4.985 4.985 0 0 1 7.494 6.46c1.24-.029 2.49.4 3.472 1.29l.01.01L12 8.774l.851-.85.01-.01c1.046-.951 2.322-1.434 3.59-1.434 1.273 0 2.52.49 3.472 1.442z’/%3E %3C/g%3E %3C/g%3E %3C/g%3E%3C/svg%3E) 推荐 ![](data:image/svg+xml,%3Csvg width=‘25’ height=‘24’ viewBox=‘0 0 25 24’ fill=‘none’ xmlns=‘http://www.w3.org/2000/svg'%3E%3Cpath d=‘M22.242 7a2.5 2.5 0 0 0-2.5-2.5h-14a2.5 2.5 0 0 0-2.5 2.5v8.5a2.5 2.5 0 0 0 2.5 2.5h2.5v1.59a1 1 0 0 0 1.707.7l1-1a.569.569 0 0 0 .034-.03l1.273-1.273a.6.6 0 0 0-.8-.892v-.006L9.441 19.1l.001-2.3h-3.7l-.133-.007A1.3 1.3 0 0 1 4.442 15.5V7l.007-.133A1.3 1.3 0 0 1 5.742 5.7h14l.133.007A1.3 1.3 0 0 1 21.042 7v4.887a.6.6 0 1 0 1.2 0V7z’ fill=’%23000’ fill-opacity=’.9’/%3E%3Crect x=‘14.625’ y=‘16.686’ width=‘7’ height=‘1.2’ rx=’.6’ fill=’%23000’ fill-opacity=’.9’/%3E%3Crect x=‘18.725’ y=‘13.786’ width=‘7’ height=‘1.2’ rx=’.6’ transform=‘rotate(90 18.725 13.786)’ fill=’%23000’ fill-opacity=’.9’/%3E%3C/svg%3E) 留言